Home > Inne artykuły

Zdrowa turystyka

Zdrowa turystykaRozwój cywilizacji łączy się z procesem ciągłego odchodzenia od natury. W celu uniezależnienia się od niekorzystnych wpływów środowiska naturalnego człowiek stworzył mikrośrodowiska, które poprawiając jeden element mikroklimatu (np. temperaturę) wprowadzają, wiele niekorzystnych dodatkowych parametrów, które eliminują, jednocześnie cały zespół pozytywnych czynników występujących w środowisku naturalnym lasów, jezior itp. Człowiek, który stwarza sobie sztuczne warunki, często traci odporność w stosunku do szkodliwego działania czynników fizycznych.

Człowiek jest tworem środowiska, w którym ciągle wzrasta i pozostaje pod jego silnym wpływem. Izolując się od wpływu niektórych czynników środowiska naturalnego, często o pozytywnym oddziaływaniu na przebieg procesów biologicznych w organizmie, człowiek rezygnuje z pozytywnego oddziaływania różnorodnych bodźców fizycznych zdolnych wywołać reakcje ruchowe, intelektualne i emocjonalne. Prowokuje tym samym wystąpienie nie zawsze pozytywnych reakcji przystosowawczych organizmu. Wzrasta liczba osób z wadami kończyn dolnych i tułowia, szerzą się choroby układu krążenia i oddechowego, nerwice.

Zdrowotne znaczenie turystyki w głównej mierze polega na wyrwaniu człowieka z niekorzystnego środowiska aglomeracji i wprowadzeniu w taki teren, gdzie działalność gospodarcza nie doprowadziła jeszcze do wystąpienia czynników szkodliwych, które godziły-by w zdrowie ludzkie.

Korzystne środowisko lasów, gór, zbiorowisk wodnych potęguje wpływ walorów zdrowotnych terenu niezurbanizowanego, zbliża do natury, hartuje organizm i jest „lekarstwem samym w sobie” na choroby cywilizacyjne nękające współczesnego człowieka.

Aby turystyka mogła stać się naturalną formą wypoczynku program pobytów, wycieczek oraz imprez powinien uwzględniać optymalne proporcje wysiłku fizycznego i odpoczynku.

Turystyka jest szkołą hartu i odporności na przeciwności losu. Na wyjazdach trzeba przyzwyczaić się do stosunkowo prostych warunków, pokonać, wiele przeszkód, wyrobić w sobie samodzielność i odwagę. W sposób pełniejszy i bardziej celowy powinno się korzystać z dobrodziejstw środowiska naturalnego (gór, lasów, zbiorników wodnych).

Góry

Klimat górski charakteryzuje się dużym zróżnicowaniem przestrzennym. W zależności od ekspozycji słonecznej i dowietrznej, zalesienia, rzeźby powierzchni i wysokości można wyróżnić w jednym paśmie górskim liczne odmiany klimatu lokalnego i mikroklimatu. Klimat górski wywiera wyraźny wpływ na samopoczucie ludzi z terenów wyżynnych. Okres adaptacji do klimatu gór trwa u ludzi zdrowych około 6 dni.

Zdrowy organizm ludzki przystosowuje się dość łatwo do niewielkich różnic ciśnienia atmosferycznego, kompensując utrudnienia wymiany tlenowej przyspieszonym i pogłębionym oddechem, podwyższonym ciśnieniem krwi oraz wzmożeniem akcji serca. Dłuższe przebywanie w warunkach zmniejszonego ciśnienia powoduje zwiększenie ilości erytrocytów. Uwzględniając ogólnie pozytywny wpływ klimatu gór na polepszenie zdrowia ludzi uprawiających turystykę górską, nie należy zabraniać jej uprawiania ludziom w starszym wieku. Przeciwwskazaniem są jednak niedomagania układu krążenia i serce.

Lasy

Powinny stanowić środowisko, które z korzyścią, dla zdrowia należy polecać wszystkim turystom. Las jest elementem piękna krajobrazu, dostarcza przeżyć natury estetycznej, stwarza warunki do regeneracji psychicznej organizmu. Wewnątrz lasu obserwuje się złagodzenie warunków solarnych, specyficzny fotoklimat, zmniejszenie prędkości wiatru, korzystny wzrost zjonizowania i wilgotności powietrza, zmniejszenie zawartości pyłów i CO 2, wzrost ilości tlenu i ozonu. Notuje się również zmniejszenie wahania dobowych temperatur wpływających na złagodzenie klimatu.

Morze

Korzystny dla zdrowia człowieka wpływ mikroklimatu wybrzeży morskich od dawna był wykorzystywany dla celów leczniczych. Powietrze nadmorskie zawiera dużo aerozolu morskiego, w skład którego wchodzą kryształki soli morskich i jodu pochodzące z rozbryzgiwania się fal o brzeg. Umożliwia to naturalną, inhalację aerozolu morskiego. Najkorzystniejsze warunki dla terapii nadmorskiej panują przy wietrze od 4 do 8 m/s -oraz podczas mgły, a więc głównie wiosną i wczesnym latem. Pobyt w klimacie nadmorskim wpływa korzystnie na błony śluzówek i usprawnia czynność oddychania, pogłębia oddech, powiększa pojemność płuc, zwiększa przemianę materii. Pobyt w klimacie nadmorskim wpływa korzystnie w chorobach dróg oddechowych, w astmie oskrzelowej, rozedmie płuc, pylicach i zatruciach przemysłowych.

Zbiorniki wodne

Śródlądowe zbiorniki wodne, rzeki, i strumienie, jeziora są również chętnie’ odwiedzane przez turystów. W sezonie letnim woda łagodzi wahania temperatury i obniża ją. Nawet w dni pogodne obserwuje się wzrost wilgotności powietrza. Natomiast po deszczu wilgotność powietrza wzrasta, powodując wystąpienie porannych i wieczornych mgieł. Klimat środowiska wodnego i nadwodnego nie jest korzystny dla ludzi w starszym wieku oraz dla turystów cierpiących na schorzenia typu reumatycznego.

Słońce

Należy do niezbędnych elementów scenerii wypoczynku, pomaga regenerować siły psychofizyczne. Zaniechać należy opalania w bezruchu, jednak promieni słonecznych unikać nie należy. Hartowanie organizmu promieniami słonecznymi poprawia termoregulację ustroju, usprawnia mechanizmy przyswajania wapnia, żelaza, zwiększa produkcję hemoglobiny, wzmaga ogólną odporność na czynniki chorobotwórcze, przyczynia się do wytworzenia wi-taminy D z ergosterolu, znajdującego się w powierzchownych warstwach skóry.

Aby turystyka mogła być nośnikiem rekreacyjnych, profilaktycznych i zdrowotnych funkcji umacniających zdrowie jednostki i społeczeństwa, powinna w zakresie wychowania zdrowotnego zapewnić:

  • ogólny rozwój,
  • rozwój sprawności i wydolności fizycznej,
  • umacnianie zdrowia,
  • uodpornienie przeciw chorobom, – zahartowanie na negatywne wpływy pogody,
  • przeciwdziałanie procesom starzenia się organizmu,
  • regenerację sił fizycznych i psychicznych,
  • zaspokojenie potrzeb zdrowotnych.

Czerwiński Paweł
www.lider.szs.pl

Skomentuj