Fot. sxc.huPotrzeba zniwelowania przykrego stanu emocjonalnego wywołanego przez stres jest silną motywacją do jego przezwyciężenia. Człowiek podejmuje walkę i włącza znane mu strategie radzenia sobie ze stresem. Techniki, jakie zastosuje zależą od jego poprzednich doświadczeń, nastawienia do siebie, otoczenia i wyposażenia osobowościowego.

Boże, użycz mi pogody ducha,
Abym godził się z tym, czego zmienić nie mogę,
Odwagi abym zmieniał to, co zmienić mogę,
I Mądrości, abym odróżniał jedno od drugiego.

Ta znana wielu osobom modlitwa Ruchu AA jest doskonałym „przepisem” na radzenie sobie z negatywnym stresem. Dbajmy o pogodę ducha, oddzielmy od siebie to, co zależy i nie zależy od nas samych. Zajmijmy się tym, na co mamy wpływ, przestańmy walczyć ze sprawami całkowicie nam niedostępnymi. Jednym słowem, nie marnujmy energii, która może się przydać w przyszłości. Sposoby zwalczania stresu możemy podzielić na trzy grupy. Będą nimi:

neutralizowanie skutków stresu,

unikanie stresu,

adaptacja do stresu.

Neutralizowanie stresu umożliwia właściwa organizacja wolnego czasu, zachowanie proporcji między obciążeniem a wypoczynkiem, stosowanie różnorodnych technik relaksacyjnych, utrzymywanie aktywności fizycznej i poznawczej, dbanie o pozytywną stronę życia poprzez akcentowanie drobnych przyjemności, podtrzymywanie pozytywnych relacji z otoczeniem, pielęgnowanie przyjaźni, trening pozytywnego myślenia, „porównania w dół” (nie jestem jedyną osobą doświadczoną przez los; są ludzie w jeszcze gorszym położeniu), kontakt z naturą, kąpiele i masaże, posiadanie hobby.

Unikanie stresu można rozumieć jako działania profilaktyczne i niwelowanie do minimum ryzyka wystąpienia dodatkowych kłopotów.Do działań tych należą włączenie szeroko rozumianych zachowań prozdrowotnych (w tym ścisłe wykonywanie zaleceń lekarskich), przestrzeganie zasad higieny fizycznej i psychicznej, stosowanie odpowiedniej diety i reguł właściwego odżywiania się, dystansowanie się do problemów, dbanie o przyjazne i dostosowane do aktualnych możliwości otoczenie.

W adaptacji do stresu pomaga poszukiwanie informacji i praktycznej wiedzy, która jest niezbędna do podjęcia najbardziej racjonalnych w danej sytuacji działań zaradczych. Pomocne jest również podjęcie próby przewidzenia ewentualnych sytuacji stresowych i wyobrażeniowe – emocjonalne przeżycie tych sytuacji, zanim one realnie nastąpią. Warto stosować ćwiczenie technik kreatywnego rozwiązywania problemów, poszukiwanie w wyobraźni rozwiązań dla nietypowych zdarzeń, przypominanie sobie pozytywnych doświadczeń radzenia sobie z innymi kłopotami. W sytuacji nieuchronnej utraty naczelnej dotychczasowej wartości ważne jest dokonanie przewartościowania priorytetów i poszukiwanie nowych celów.

Badacze wyróżniają kilka grup czynników chroniących przed stresem. Wśród nich możemy wyróżnić grupę czynników psychologicznych, biologicznych, społecznych oraz materialnych. Pierwsza grupa ma największe znaczenie. Tworzą ją:

wyposażenie osobowościowe (stanowczość, wytrzymałość, kreatywność,

pomysłowość; elastyczność w myśleniu, postępowaniu i poszukiwaniu rozwiązań),

umiejętność gospodarowania czasem i właściwego planowania wykonania obciążających zajęć,

stawianie przed sobą realistycznych celów,

pozytywne doświadczenia życiowe w przeszłości, zwłaszcza doświadczenia sukcesu w walce z przeciwnościami,

wrażliwość na otaczający świat, przyrodę, sztukę,

zaradność,

wysokie zdolności samokontroli,

umiejętności społeczne i otwarcie na otoczenie,

poczucie bezpieczeństwa i stabilność psychiczna,

życie duchowe,

docenienie humoru i umiejętność podtrzymywania dobrego nastroju,

traktowanie stresowa jako wyzwania.

Sprzyjającymi czynnikami biologicznymi są niska reaktywność, czyli duża wytrzymałość na niesprzyjające bodźce i dobra kondycja fizyczna.

Pomocne jest również poczucie akceptacji społecznej, obecność osób bliskich, świadomość możliwości korzystania z pomocy przyjaciół i rodziny. Są to czynniki społeczne. Z pewnością pomocny jest wysoki status materialny, pozwala on na swobodne korzystanie ze środków finansowych przy rozwiązywaniu problemów.

Powyższy tekst jest fragmentem poradnika „Poradnik dla Chorych na SLA/MND”.
Pełną wersję poradnika można pobrać na stronie: www.mnd.pl

Skomentuj