Fot. sxc.huSLA, czyli stwardnienie boczne zanikowe (łac. sclerosis lateralis amyotrophica), jest postępującą, neurologiczną chorobą, która prowadzi do niszczenia pewnej specyficznej grupy komórek nerwowych (motoneuronów) odpowiedzialnych za pracę naszych mięśni. W czasie rozwoju choroby dochodzi do powolnego, ale systematycznego pogarszania się sprawności ruchowej, a w późniejszych etapach nawet do całkowitego paraliżu i ostatecznie śmierci poprzez zatrzymanie pracy mięśni oddechowych.

SLA częściej występuję u mężczyzn niż u kobiet; SLA atakuje głównie ludzi w V i VI dekadzie życia, a średnio chorzy w momencie zdiagnozowania mają 55 lat, nie oznacza to jednak że chorymi nie mogą być osoby starsze albo młodsze, czasem nawet w wieku kilkunastu lat. Średni czas trwania choroby wynosi około 2,5 roku od momentu postawienia diagnozy. Jednak należy pamiętać, że SLA w swoim przebiegu jest chorobą bardzo indywidualną, więc tzw. okres przeżycia może wahać się w szerokich granicach. Ponad 1/4 chorych przeżywa więcej niż 5 lat, w tym wielu powyżej 10 lat (około 5%).

Jakie rodzaje neuronów sprawiają, że organizm pracuje właściwie?

W organizmie człowieka występuje wiele różnych rodzajów komórek nerwowych. Są neurony zaangażowane w procesy myślowe, pamięć, kojarzenie, odczuwanie bodźców płynących ze środowiska takich jak dźwięki i obrazy oraz pełniących wiele różnorakich funkcji w naszym ciele. Neurony niszczone przez SLA to te, które odpowiadają za ruchy mięśni zależne od naszej woli oraz siłę mięśniową. Pracują one przykładowo, gdy próbujemy sięgnąć po kubek z herbatą lub zejść ze schodów.

Serce oraz układ trawienny są również złożone z tkanki mięśniowej, ale innego typu i przez to ich ruchy nie są przez nas kontrolowane. Bicie serca i trawienie obiadu odbywa się poza naszą świadomością, zatem SLA nie dotyka układów krążenia i pokarmowego.

Oddychania również wydaje się być poza naszą kontrolą. Ale pamiętaj, nie możesz regulować pracy serca, ale możesz wstrzymać oddech – dlatego SLA będzie w końcu miało wpływ na Twoje oddychanie.

Co to są motoneurony?

Neurony ruchowe zwane również motoneuronami są wyspecjalizowanymi komórkami nerwowymi, które ulegają stopniowemu niszczeniu w SLA. Uszkodzony motoneuron nie jest w stanie kontynuować przekazywania impulsów do włókien mięśniowych, które u zdrowego człowieka powodują skurcz mięśnia, a zatem jego prawidłowe funkcjonowanie. Do atrofii, czyli potocznie mówiąc „zmniejszania” mięśnia dochodzi wtedy, gdy przestaje on otrzymywać informacje z motoneuronu. Bez tych informacji nie może działać. Wraz z postępującą atrofią tkanki mięśniowej kończyny wydają się być cieńsze.

W tym poradniku przyjęliśmy, że pod nazwą SLA kryje się choroba:

wg nazewnictwa amerykańskiego: Amyotrophic Lateral Sclerosis (ALS);

wg klasyfikacji chorób WHO ICD-10: Amyotrophic Lateral Sclerosis zaliczana do grupy G12.2 Motor Neuron Disease;

wg nazewnictwa w książce „Stwardnienie boczne zanikowe” Dariusz Adamek, Barbara Tomik; Wydanie I. Kraków 2005: Stwardnienie Boczne Zanikowe (SBZ);

wg nazewnictwa w książce „Stwardnienie Boczne Zanikowe” pod red. Prof. Huberta Kwiecińkiego: SLA klasyczne.

Powyższy tekst jest fragmentem poradnika „Poradnik dla Chorych na SLA/MND”.
Pełną wersję poradnika można pobrać na stronie: www.mnd.pl

Skomentuj