Dieta łatwo strawna to najprostsza modyfikacja diety zdrowego człowieka. W diecie tej wyklucza się spożywanie produktów bogatych w ciężkie do strawienia produkty. Mowa tu o produktach zawierających błonnik, ścięgna, produkty działające wzdymająco (np. kapusta) oraz wszelkie potrawy smażone na tłuszczu.
Dieta ta jest wskazana w odżywianiu osób w podeszłym wieku, osób mających problemy z przewodem pokarmowym i trawieniem, osób w stanach chorobowych przeziębieniowych z podwyższoną temperaturą ciała. Dieta łatwo strawna ma również zastosowanie w leczeniu wielu innych chorób prócz dolegliwości przewodu pokarmowego. Przeważnie dietę przepisuje lekarz, ale często zachodzi potrzeba podjęcia samodzielnej decyzji w przypadku nagłego zachowania np. na grypę, lub w przypadku odżywiania osób starszych.
Produkty używane do przygotowywania potraw powinny być zawsze bardzo świeże oraz wysokiej jakości. Posiłki powinny być smaczne oraz estetycznie przygotowane, ponieważ osoby chore mają przeważnie słabszy apetyt. Ponadto posiłki estetyczne spożywane w miłej atmosferze są lepiej przyswajane przez organizm.
Wykaz produktów dozwolonych i przeciwwskazanych w diecie łatwo strawnej
| Nazwa produktu lub potrawy |
Dozwolone | Przeciwwskazane |
| Produkty zbożowe | Pieczywo jasne i czerstwe, sucharki, drobne kasze: manna, krakowska, ryż, drobne makarony | pieczywo razowe żytnie i pszenne, każde pieczywo świeże, grube kasze: pęczak, gryczana, grube makarony |
| Mleko i produkty mleczne | mleko słodkie i zsiadłe, biały ser, twaróg zwykły i homogenizowany | przetwory mleczne przekwaszone, sery żółte i topione |
| Jaja | gotowane na miękko, w koszulkach, ścięte na parze w formie jajecznicy, jaj sadzonych, omletów | gotowane na twardo i smażone |
| Mięso, wędliny, ryby | mięsa chude: wołowina, cielęcina, kurczaki; ryby: dorsz, leszcz, płastuga, sola, szczupak, sandacz; wędliny: chuda szynka, polędwica chuda kiełbasa szynkowa, wieprzowina lub wołowina (czasami zezwala się na parówki) | mięsa tłuste: baranina, wieprzowina, gęsi, kaczki; ryby: węgorz, pałasz, halibut; tłuste wędliny, produkty mięsne i ryby wędzone; mięsa peklowane |
| Tłuszcze | masło, słodka śmietanka, oleje roślinne: sojowy, słonecznikowy | śmietana, smalec, słonina, boczek, łój wołowy i barani, ceres, margaryna, olej rzepakowy |
| Ziemniaki | gotowane, gotowane tłuczone, w postaci puree | frytki, wszelkiego rodzaju ziemniaki smażone, placki ziemniaczane |
| Warzywa | marchew, buraki, kwiat kalafiora, szpinak, kabaczki, młody zielony groszek, młoda fasolka szparagowa; warzywa z wody, oprószone mąką, z dodatkiem świeżego masła – bez zasmażek na surowo: zielona sałata, pomidory bez skórki | kapusta, papryka, szczypior, cebula, ogórki, brukiew, rzodkiewki; warzywa z zasmażkami, konserwowane octem |
| Owoce | owoce dobrze dojrzałe, bez skórki i pestek: jabłka, truskawki, morele, brzoskwinie, pomarańcze, banany, maliny i porzeczki w formie przecieru lub soku | wszystkie owoce niedojrzałe; gruszki, śliwki, czereśnie, agrest, owoce suszone, orzechy |
| Suche strączkowe | - | wszystkie są zabronione: groch, fasola, bób, soczewica |
| Cukier i słodycze | cukier, miód, dżemy bez pestek, przetwory owocowe z dodatkiem cukru – kompoty, galaretki | chałwa, czekolada, słodycze zawierające tłuszcz, kakao, orzechy |
| Przyprawy | tylko łagodne w ograniczonych ilościach: sól, cukier, sok z cytryny, koper zielony, kminek, wanilia, cynamon | ostre przyprawy: ocet, pieprz, musztarda, papryka, wszelkiego rodzaju pikle |
| Zupy | kleiki, krupniki z dozwolonych kasz, zupy mleczne, przetarte zupy owocowe, zupy warzywne czyste (barszcz, pomidorowa), zupy jarzynowe z dozwolonych warzyw, zupa ziemniaczana, zupy na wywarach mięsnych, zupy zaciągane żółtkiem lub z dodatkiem świeżego masła | kapuśniaki, zupa ogórkowa, fasolowa, grochówka, zupy zaprawiane zasmażkami |
| Potrawy mięsne i rybne | gotowane, duszone bez uprzedniego obsmażania, pieczone w folii lub pergaminie, potrawki, pulpety, budynie | smażone, duszone, pieczone |
| Potrawy z mąki i kasz | kasze gotowane na sypko lub rozklejone, płatki owsiane przetarte, budynie z kasz z dodatkiem mięsa, warzyw lub owoców, lane kluski, leniwe pierogi z małym dodatkiem mąki | smażone – oładki, kotlety z kaszy, kluski kładzione, francuskie, zacierki |
| Sosy | o smaku łagodnym, zaprawiane słodką śmietanką, masłem lub żołtkiem, zagęszczane zawiesiną maki w wodzie, mleku lub słodkiej śmietance – koperkowy, cytrynowy, potrawkowy, sosy owocowe ze słodką śmietanką, majonez tylko domowy, świeżo przygotowany z dozwolonych olejów roślinnych z dodatkiem soku z cytryny (bez musztardy) | ostre, na zasmażkach, sosy na mocnych wywarach mięsnych |
| Desery | kompoty, kisiele, galaretki – z owoców dozwolonych; kisiele, kremy – z mleka; owoce w galaretce lub w kremie, biszkopty, czerstwe ciasto drożdżowe | torty i ciastka z kremem, pączki, faworki, tłuste ciasta np. francuskie, piaskowe, kruche |
| Napoje | herbata, kawa – jeżeli nie ma przeciwskazań, mleko, napoje owocowe, soki warzywne | mocne kakao, płynna czekolada, napoje alkoholowe |
