Choroby stawówDo najczęstszych dolegliwości związanych ze stawami, należą stany zapalne.

Choroby stawów są na tyle rozpowszechnione, że dotykają nie tylko starszych. Choroby stawów coraz częściej atakują także dzieci.

Cechą charakterystyczną choroby stawów jest fakt, iż tworzy się zazwyczaj stan zapalny, bolesność uciskowa oraz obrzęk.

Choroby stawów mają swój specyficzny podział: choroby stawów zapalne, choroby stawów niezapalne, choroby stawów związane z chorobami tkanki łącznej.

Dna moczanowa. Choroby stawów zapalne mają zazwyczaj postać dolegliwości przebiegającej w sposób ostry, lecz trwający stosunkowo krótko. Przykładem może być dna moczanowa. Do choroby tej dochodzi w wyniku odkładania się kryształów moczanowych w płynie maziowym stawu. Schorzenie to dotyka przeważnie staw śródstopnopalcowy palca stopy. Do dny moczanowej dochodzi wskutek zaburzeń metabolicznych związanych z kwasem moczowym. Rozwój dny moczanowej może nastąpić również w wyniku innej choroby, zabiegu chirurgicznego, urazów lub też zaburzeń metabolicznych.

Kwas moczowy wydalany jest wraz z moczem. Jeśli występuję zaburzenie równowagi między ilością produkcji moczu a ilością jego wydalania, wówczas dochodzi do odkładania się kryształków, które odkładają się w krwinkach białych w stawach oraz innych tkankach.

Stawy zaatakowane przez dnę moczanową

Jak już było wspomniane dna moczanowa zazwyczaj atakuje staw podstawy palucha stopy. Jednakże może również zaatakować:

  • staw łokciowy
  • staw skokowy
  • staw kolanowy
  • nadgarstka
  • dłoni

Leczenie dny moczanowej

W leczeniu dny moczanowej musimy skupić się przede wszystkim na odpowiedniej diecie, którą powinien przygotować specjalistyczny dietetyk. Chorujący na dnę moczanową musi unikać:

  • warzyw: szparagi, groch, fasola, kalafior, szpinak
  • mięsa
  • tłuszczów
  • potraw smażonych
  • potraw duszonych
  • kawy
  • mocnej czarnej herbaty
  • białej mąki
  • potraw drożdżowych
  • alkoholu

W leczeniu dny moczanowej ważna jest regularność w spożywaniu posiłków. Należy pamiętać, że ostatni posiłek trzeb zjeść maksymalnie trzy godziny przed snem.

Poza dietą, leczenie polega na:

  • rehabilitacji chorego stawu
  • usunięciu operacyjnym guzków

Atak dny

Podczas ostrego ataku dny moczanowej starajmy się nie ruszać. Najlepiej w tym czasie położyć się tak, by bolący staw był wyżej niż reszta ciała. Pomocny w ataku dny może okazać się zimny okład. W tym celu możemy przyłożyć na bolący staw zimne okłady, w postaci kostek lodu owiniętych w ręcznik.

Niezastąpione wiśnie oraz suplementy na dnę

Starą ludową metodą na dnę są wiśnie, które zawierają składniki neutralizujące kwas moczowy we krwi. Ponadto wiśnie posiadają właściwości przeciwzapalne. Kiedy czujemy, że nadchodzi atak dny, warto zjeść porządną porcję wiśni.

Codzienne jedzenie oleju z tłustych ryb lub tez oleju z siemienia lnianego łagodzi stany zapalne i zmniejsza częstotliwość ataków dny moczanowej.

Równie skuteczną w obniżaniu kwasu moczowego okazuje się pokrzywa zwyczajna. W tym celu powinniśmy stosować około 500 miligramów pokrzywy w postaci naparu. Uwaga, nie należy stosować pokrzywy ponad trzy miesiące.

Choroba zwyrodnieniowa stawów

Do chorób stawów, związanych z ich zużyciem zaliczyć możemy chorobę zwyrodnieniową stawów.

Choroba zwyrodnieniowa stawów jest typowym zużyciem stawów, na skutek długotrwałego ich obciążenia, ponad granicę wytrzymałości. Dolegliwościami, które towarzyszą chorobie są przeważnie:

  • bóle stawów, które przy ruchach, powoli zmniejszają się, ale powracają po dłuższym obciążeniu
  • występowanie obrzęków stawów
  • guzki na środkowych i końcowych stawach palców
  • występowanie bólu, przy ucisku na staw
  • stawy stają się mniej ruchome

Najbardziej przekonującą przyczyną występowania choroby zwyrodnieniowej stawów, jest „zużycie”. Osoba, która przez większość swojego życia, ciężko pracowała, może mieć zużyte stawy.

Jednak nie jest to regułą, gdyż nie wszyscy, którzy ciężko pracowali, a obecnie nie pracują i odpoczywają, cierpią na „reumatyzm”. Także obawa, przed utratą samodzielności, może powodować rozwój choroby. Również stan stałego przygnębienia i poczucia beznadziejności, pogłębia pogłębia dolegliwości stawowe.

Ryzyko zachorowania

Ryzyko zachorowania, wzrasta wraz z wiekiem. Po pięćdziesiątym roku życia, połowa ludzi, cierpi zmiany zwyrodnieniowe stawów, ale w niektórych zawodach, wzrasta ryzyko zachorowania. Zwyrodnieniowa choroba stawów kolanowych, najczęściej występuje u:

  • dekarzy
  • górników
  • pracowników biurowych
  • płytkarzy
  • kamieniarzy

W ostatnich dwóch zawodach, uważana jest nawet za chorobę zawodową.

Zmiany zwyrodnieniowe, stawów łokciowych, najczęściej dotyczą: pracowników budowlanych, którzy stale obsługują młot pneumatyczny. Dla nich to może oznaczać, uznanie choroby zawodowej.

Choroba zwyrodnieniowa stawów biodrowych, występuje najczęściej u:

  • górników
  • osób noszących ciężary
  • oraz u pracowników biurowych

Następstwa i powikłania

Stałe obciążenie chrząstki stawowej, najczęściej prowadzi do trudności z jej odżywianiem. To z kolei prowadzi do jej chropowatości i rozwłóknienia. W ten sposób zeszlifowane cząsteczki, chrząstki stawowej, powoduję drażnienie błony maziowej stawu. Ta reaguje stanem zapalnym. „Smarowanie” stawu, jest niedostateczne, w stanie tym, komórki wydzielają substancje, które z kolei powodują rozluźnienie i rozpulchnienie chrząstki stawowej.

Pojawiające się bóle, ograniczają ruchomość stawu, przez co ulega zanikowi muskulatura, a chrząstka stawowa, staje się jeszcze gorzej odżywiona.

W chorobie zwyrodnieniowej stawów kolanowych, ulegają one najczęściej zniekształceniom w postaci litery „X”, lub „O”. Jednak nie należy bać się takich zniekształceń, jakie występują w reumatoidalnym zapaleniu stawów.

Zapobieganie

Regularne zażywanie ruchu, który równomiernie obciąża stopy, na przykład: pływanie, jazda na rowerze, biegi długodystansowe, oraz codzienne dziesięciominutowe ćwiczenia gimnastyczne, pozwalają zminimalizować ryzyko wystąpienia choroby zwyrodnieniowej stawów, oraz podtrzymują kondycję.

Jak sobie pomóc?

  • Należy przede wszystkim, rano zarezerwować sobie czas, na rozruszanie się.
  • W ciągu dnia stosować przerwy, w których stawy mogą odpocząć.
  • Należy unikać, długotrwałych, i jednostronnych pozycji ciała, oraz jednostajnego ruchu.
  • Jeżeli mamy nadwagę, powinniśmy ją zmniejszyć.
  • Uprawianie sportu: pływanie, jazda na rowerze.
  • Noszenie obuwia z elastycznymi podeszwami – chronią one stawy nóg.
  • W zmianach zwyrodnieniowych, w stawie biodrowym należy używać laski, po stronie zdrowej.

Leczenie choroby zwyrodnieniowej stawów

Tylko regularny i odpowiedni ruch, może zwolnić postępy choroby. Jedynie w ten sposób, chrząstka stawowa, może otrzymać, wszystkie niezbędne substancje odżywcze.

W leczeniu, ważne jest stosowanie ciepła, prądów o wysokiej częstotliwości, promieni podczerwonych, ultradźwięków, zawijań, oraz masaży i gimnastyki leczniczej.

W przypadku leczenia lekami, stosuje się maści przeciwreumatyczne. Mogą one łagodzić bóle. Można również stosować niesteroidowe leki przeciwzapalne, które czynią bóle bardziej znośnymi, zwłaszcza przed ćwiczeniami.

Można również wykonywać operacje korygujące wadliwe ustawienie układu kostnego. Często stwarza to możliwość, długotrwałego utrzymania funkcji stawów.

Stały ból stawów biodrowych, i związane z tym ograniczenia ruchu, można z powodzeniem leczyć, również u starszych osób, wstawiając protezy stawów biodrowych.

Młodzieńcze zapalenie stawów

Choroby stawów dotykają przeważnie jedno dziecko na tysiąc. Najczęstszymi chorobami stawów u dzieci i młodzieży jest tzw. młodzieńcze zapalenie stawów. Ten rodzaj choroby stawów nazywany jest idiopatycznym stanem zapalnym stawów lub też młodzieńczym RZS. Ten rodzaj choroby stawów jest spowodowany nieprawidłową odpowiedzią układu odpornościowego. Charakteryzuje się bólem, obrzękiem oraz stanem zapalnym określonego stawu. U około połowy chorujących na młodzieńcze zapalenie stawów, schorzenie to dotyka głównie stawu kolanowego, skokowego.

Zdaniem wielu lekarzy, dziecko które przebyło RZS ma większe ryzyko wystąpienia, w wieku dojrzałym osteoporozy.

Diagnozowanie i leczenie

W celu postawienia słusznej diagnozy, dzieciom wykonuje się testy krwi. Przede wszystkim analizowana jest liczba czerwonych krwinek, liczba białych krwinek, liczba płytek krwi oraz odczyn OB.

Leczeniem chorób stawów u dzieci powinien zająć się pediatra reumatolog. Leczenie reumatologiczne powinno iść w parze z fizjoterapią. Lekarz przeprowadza terapię, mającą na celu redukcję bólu i obrzęku, oraz dbającą o zachowanie ruchomości zajętych stawów. W ciężkich przypadkach ortopeda lub rehabilitant zaleca noszenie usztywniaczy, które są pomocne w ochronie procesów wzrostowych i redukujących ból.

W przypadku ciężkiego przebiegu choroby stawów u dzieci, lekarze podejmują decyzję o wprowadzeniu do leczenia steroidów, które są niezwykle skuteczne i szybkie w działaniu. Niestety steroidy niosą za sobą również ryzyko. Do często występujących skutków ubocznych stosowania steroidów zaliczyć możemy:

  • zaczerwienienie twarzy
  • zaokrąglenie twarzy
  • zaburzenia wzrostu
  • podatność na zakażenia

Musimy wiedzieć o tym, że stawy stanowią najważniejszą składową część układu ruchu. Ze względu na pełnione przez nie funkcje oraz skomplikowaną budowę anatomiczną, szybko mogą ulec różnego rodzaju uszkodzeniom, dlatego dbajmy o nie należycie, a w razie powtarzających się bólów, skontaktujmy się z lekarzem.

Artykuł ten napisany został jedynie w celach informacyjnych.

Opracowała
Anna Głowacka

Skomentuj

Komentarze (2)

  1. MagdalenaR. pisze:

    Czytam te wszystkie opowiesci na forach i widze, że jest masa ludzi z podobnym problemem do mojego. Bez względu na wiek każdemu coś dolega. Ja osobiście narzekam na staw biodrowy. Czasami ból jest nie do wytrzymania. Mam problemy z chodzeniem… Byłam już u różnych lekarzy. Większość wypisuje mi skierowania do sanatoriów z nfz, ale tam trzeba czekać prawie 2 lata na to, żeby móc skorzystać z jakiś wczasów z zabiegami. Nie chce tyle czekać. Lekarz rodzinny wypisał mi z kolei skierowanie na rehabilitacje w pobliskiej przychodni, ale tam tez kolejka, że ho ho. Wyobraźcie sobie, że na zabiegi czeka się pół roku! Opadam z sił. Gdzieś na jakimś portalu wyczytałam coś o turnusach rehabilitacyjnych nad morzem i w górach. Zaczynam się poważnie nad tym zastanawiać, ponieważ zdrowie seniora jest najważniejsze i nie chcę tracic czasu na czekanie… Czy ktoś z Was korzystał prywatnie z takich wczasów leczniczych? Proszę o opinie i porady. Wszelka pomoc będzie dobra :) Czy to jest coś godnego polecenia http://www.patrona.pl/osrodek-rehabilitacyjny-PolanicaZdroj-202-2 ???

  2. Irena Cedzidło pisze:

    Wszystkie te wywody są mądre ale gdy człowiek ma pewien wiek i bolą stawy to nic nie pomoże niestety. Byle do lata.